آلسترومریا
گیاه شناسی آلسترومریا
اسم علمی آلسترومریا: Alestromeriaca aurantiaca
اسم انگلیسی آلسترومریا:Peruvian Lily
خانواده آلسترومریا:Alestromeriacea
بومی آمریکای جنوبی که برای تولید گل شاخه بریده و گلدانی پرورش داده میشود.
این گیاه به زیر مجموعه تک لپهایها و خانواده آلسترومریاسه تعلق دارد و اغلب گونههای آلسترومریا در شیلی و برزیل شناسایی شدهاند.
گیاه امروزه به عنوان گل شاخه بریده و به طور عمده در هلند، کلمبیا و ایالات متحده پرورش داده میشود.
طی بیست سال اخیر آلسترومریا به علت گلهای زیبا، دامنه وسیع طرح و رنگ و ماندگاری طولانی به یکی از مهمترین گلهای شاخه بریده جهان تبدیل شده است
در 20 سال اخیر هیبریدهای مختلفی از گونههای تجاری جنس آلسترومریا معرفی شده و این گل را به یکی از محصولات مهم شاخه بریده در جهان تبدیل کرده است
اندام زیرزمینی آنها به صورت ریزومهای سفید و شکننده میباشد.
ریزومهای منشعب در آن از نوع همپا است که ریشههای افشان و اندام هوایی از آن خارج شده است.
ریشههای افشان پس از توسعه گیاه، به ریشههای ذخیرهای ترد، متراکم و کرکدار ضخیم تبدیل میشود.
آلسترومریاها در دسته محصولاتی هستند که دمای خنک را ترجیح میدهد و در مناطق سردتر به صورت یکساله یا چندساله حساس به سرما هستند و پس از آغاز گلدهی دارای تداوم گلدهی مناسب و عملکرد بالا هستند.
باید توجه داشت که دمای خاک نقش مهمی در این توسعه دارد. بعد از یک دوره دمای بالای خاک، گیاه ریزومهای جدید زیادی تولید مینماید که بسته به نوع رقم بسیاری از این ریزومها گل تولید نمیکنند.
گلهای آلسترومریا دارای مجموعهی وسیعی از رنگهای ارغوانی، بنفش، قرمز، صورتی، سفید و نارنجی و زرد رنگ هستند و همه گلهای آلسترومریا دارای ماندگاری طولانی هستند.
گلآذین آلسترومریا از نوع گرزن مارپیچی است. که هر گرزن به صورت همپا توسعه مییابد و بیش از چهار گل دارد. به لحاظ ریخت شناسی، گل آن شبیه لیلیوم است.
این گل ناهمرسی از نوع نر پیشرسی دارد و عمر گل را میتوان از روی تعداد پرچمهایی که گرده خود را آزاد کردهاند تخمین زد.
هدف اصلی در اصلاح این گیاه، ایجاد ارقام جدید و به وجود آوردن گونههایی است که در تمام ایام سال گلدهی داشته باشند، رشد قویتر از خود نشان بدهند و مدت بیشتری کیفیت خود را پس از برداشت حفظ کنند.
دسته بندی آلسترومریا از لحاظ شکل گل
از لحاظ شکل گلها میتوان آلسترومریاها را به دو دسته کلی تقسیم کرد.
انواع ارکیدهای: این گروه آلسترومریاها تریپلوئید هستند و برای گلدهی به یک دوره سرمایی 15-10 درجه سلسیوس نیاز دارند. از ویژگیهای این گروه ارتفاع زیاد، حدود3-5/2 متر، گلدهی زیاد در یک دوره کوتاه و عدم حساسیت یا حساسیت کم به فتوپریود میباشد
انواع پروانهای: این گروه آلسترومریاها دیپلوئید یا تتراپلوئید هستند و برای گلانگیزی به سرمای 18-13 درجه سلسیوس و طول روز بلند نیاز دارند. این گیاه مناسب گلدان و تولید گل بریده می باشند. معمولا ارقام این گروه دارای قد کوتاهتر، گلهای بزرگتر و بازتر و آرایش شاخ و برگهای منظم هستند.
در روشهای افزایشی سنتی، آلسترومریا اغلب از طریق کشت ریزوم تکثیر میگردد. ولی به دلیل سرعت کند تکثیر توسط ریزوم، امروزه از روشهای تجاری ریزازدیادی استفاده میشود. در این روش هر چهار هفته میتوان گیاهان را 7-4 برابر نمود.
آفات و بیماری های آلسترومریا
به طور کلی آلسترومریاها جزء گلهای شاخه بریدهی کم مشکل دستهبندی میشوند.
شتهها، تریپس و کنه تار عنکبوتی از جمله آفاتی هستند که به گیاه خسارت میزند.
زمانی که خاک بیش از اندازه مرطوب باشد، پیتیوم و اغلب فایتوترا مشکلساز میشود.
همچنین رایزوکتونیا بعضی اوقات در شرایط گرم و مرطوب گسترش مییابد.
گیاهان آلوده به ویروس را باید به سرعت از گلخانه خارج کرد و معدوم نمود.
در شرایط تهویه کم و شدت نور پایین کپک خاکستری(بوتریتیس) ممکن است توسعه یابد.
نابسامانیهای فیزیولوژیک آلسترومریا
گاهی با وجود شرایط مطلوب القای گل، به علت عقیم بودن یا بلاست(پژمردگی) جوانه، گلدهی انجام نمیشود. این نابسامانی به علت نور کم، آسیبهای ریشه در اثر شوری بیش از اندازه خاک و نوسانات رطوبتی زیاد در طول شب و روز اتفاق میافتد. گلهای عقیم به صورت تودهی مایل به قهوهای روی نوک جوانه با حلقههایی از گلآذین گرزن در انتهای هر جوانه بروز میکند. شکوفایی غنچه در این شرایط به این صورت است که غنچه باز شده و گل قبل از رشد کامل پیر میشود.
برداشت و فیزیولوژی پس از برداشت آلسترومریا
در زمان برداشت گل آلسترومریا به علت بافت نسبتاً نرم و علفی باید دقت کافی نمود.
گلها را میتوان توسط برش یا کشیدن از روی خاک برداشت نمود. بهتر است شاخه با کشیدن از سطح خاک برداشت شود.
محل برش باید از بالای خاک و بالای قسمت سفید باشد. برش از زیر خاک و یا قسمت سفید ساقه باعث ایجاد اختلال در جذب آب میگردد.
اگر هدف از تولید، ارسال به بازارهای دوردست باشد، گلها زمانی برداشت میشوند که غنچهها تا حدودی باز شده و در حال رنگگیری باشند،
برای بازارهای محلی با کمی تاخیر، گلها زمانی برداشت میشوند که سه گل اول باز شده باشد. شاخهها 4-3 بار در هفته در تابستان و دوبار در هفته در زمستان برداشت میشوند.
آلسترومریا را در دستههای دهتایی بستهبندی نموده به طور افقی در جعبه قرار میدهند.
ساقه گلها زمانی که دمای انبار پایین است در پاسخ به جاذبه زمین به طرف زمین خم میشود. گلهای آلسترومریا باید در دمای 1-0 درجه نگهداری گردند.
بعد از برداشت و بستهبندی گلها، میتوان گلها را در یک محلول حاوی جیبرلین، سیتوکنین و یا ترکیبهایی که از زرد شدن برگها جلوگیری میکنند قرار داد.
